Lavendel snoeien: hoofdsnoei in het voorjaar, lichte snoei na de bloei

Geen najaarssnoei, wel lichte knipbeurt

De najaarssnoei, zodra de bloei voorbij is, is geen noodzaak en is slechts een lichte knipbeurt. In principe kun je lavendel de hele winter laten staan, daarmee help je insecten die op de plant leven.

Ziet de plant er rommelig uit of zijn er uitschieters? Dan kun je de plant tussen half augustus en half september kort bijwerken. Houd het licht: dode takjes weg, hooguit een paar uitstekende scheuten bijknippen om de vorm te behouden.

Snoei lavendel niet in de winter

Wat je niet moet doen: in de winter snoeien, tussen oktober en februari. Late snoei stimuleert nieuwe groei die niet meer hard wordt voor de vorst. De plant verliest de scheuten de eerste de beste koude nacht. Februari is ook nog te vroeg; wacht tot in de lente, vanaf eind maart en als het niet meer vriest.

Lavendel snoeien voor een tweede bloei

Bij vlinderlavendel (Lavandula stoechas) en sommige hybride cultivars als Lavandula x intermedia 'Phenomenal' kun je met deadheaden een tweede bloei uitlokken. Knip direct na de eerste bloei, eind juni of begin juli, de uitgebloeide bloemstengels af. Niet ook nog blad meenemen, alleen de bloemstengel zelf.

Veel kans op een echte tweede bloei is er niet bij gewone Lavandula angustifolia, maar de plant ziet er na het deadheaden in elk geval netter uit en steekt zijn energie in worteltjes en nieuwe knoppen voor volgend jaar.

Verwaarloosde of oude lavendel snoeien

Een sterk verhoute lavendel redden, met meer kaal grijs hout dan groen blad, is een uitdaging. Lavendel loopt niet uit op oud hout en als de hele plant uit oud hout bestaat is de kans op herstel klein. Maar er zijn soms wel degelijk succesverhalen.

Wil je 'm toch redden? Wacht tot het voorjaar en knip terug tot net boven de laagste groene scheuten die je nog kunt vinden. Geef de plant een seizoen om te reageren. Zie je in juni nog nieuwe scheuten uit het hout komen, dan heeft het kans. Komt er niets, dan kun je 'm beter vervangen.

Een tweede route, voor wie het wil proberen: snoei dit jaar één helft terug en doe de andere helft volgend jaar. Soms reageert een verhoute plant beter op een gefaseerde snoei.

Maar zelfs met jaarlijkse goede snoei groeit een lavendelplant uiteindelijk vaak uit vorm. De Britse Royal Horticultural Society adviseert om oudere planten die 'straggly' zijn (zeer verhout en uit vorm) te vervangen.

Jonge lavendel toppen

Pas geplante lavendel verdient in het eerste voorjaar twee of drie keer een lichte topbeurt. Knip de bovenste centimeter van de jonge scheuten af. Dat zet de plant aan om vanuit de basis nieuwe scheuten te maken, en je krijgt een dichte, bossige plant die later niet snel verhout en niet kaal wordt aan de onderkant.

Bij De Hessenhof toppen ze hun jonge lavendels zelfs drie keer voordat ze de plant verkopen, juist om die bossige, laag vertakte vorm te krijgen die jaren meegaat. Hiermee offer je wel iets van bloei op in het eerste jaar, maar je plant zal niet zo snel kaal worden aan de onderkant.

Extra tips voor een lange lavendel-tijd

• Koop de juiste soort. In tuincentra staat vaak Lavandula x intermedia met groot grijs blad, een snelle groeier die ook snel verhout. Kies in plaats daarvan voor Lavandula angustifolia; compacter, langer plezier, beter winterhard.
• Koop bij voorkeur een lavendel die uit stek vermeerderd is. Lavendel uit zaad, tegenwoordig veel goedkoper in de handel, levert volgens De Hessenhof flodderiger planten op die het minder lang volhouden.
• Zorg voor de juiste standplaats. Lavendel wil volle zon en goed doorlatende kalkrijke grond, en heeft een hekel aan natte voeten. Op klei zonder zandverbetering wordt 'ie zelden gelukkig. Of het nu een losse plant in de border is of een geurig lavendelhaagje langs een pad: die zonnige droge basis is hetzelfde.
• Plant in voor- of najaar. Lavendel kun je in principe het hele jaar door planten, maar in een warme grond (voorjaar of vroege herfst) maakt 'ie het snelst wortels.
• Snoei niet op het kale hout. Het kan niet vaak genoeg gezegd worden: blijf altijd boven de laagste groene scheuten. Onder die grens loopt lavendel niet meer uit.
• Wil je de bloemen oogsten en drogen voor in een geurzakje of boeketje? Lees ook lavendel plukken en drogen: zo oogst je op het juiste moment.

Veelgestelde vragen over lavendel snoeien

Hoe kort moet je lavendel snoeien?

Je knipt de uitgebloeide bloemstengels af inclusief 2 à 5 cm van de bebladerde scheuten eronder. Blijf boven de laagste groene scheuten.

Hoe snoei je verwaarloosde of oude lavendel?

Om je plant te redden, knip je hem in het voorjaar helemaal terug tot net boven de laagste groene scheuten. Heb je succes, dan zie je in juni nieuwe scheuten verschijnen. Zo niet, dan is je lavendel niet meer te redden en is vervanging een beter idee.

Wanneer moet je lavendel snoeien?

De beste tijd om lavendel te snoeien is tussen eind maart en begin mei. Wacht met snoeien tot de laatste vorst voorbij is.

Wanneer snoei je lavendel in het najaar?

Echt snoeien hoef je lavendel niet in het najaar. Je kunt de plant wat netter maken door hier en daar uitschieters en dode takken te verwijderen, meer niet. De sapstromen zijn nu nog op gang, dus bij een grote snoeibeurt kan de plant doodbloeden.

In welke maand snoei je lavendel?

De grootste snoeibeurt voor lavendel doe je in april. Als je hem tussen eind maart en begin mei snoeit, zit je goed.

Wanneer snoei je lavendel voor de tweede bloei?

Enkele cultivars van lavendel snoei je tussen eind juni of begin juli voor een tweede bloei. Knip na de eerste bloei de bloemstengels weg. Dit geldt voor bijvoorbeeld Lavandula stoechas en Lavandula x intermedia 'Phenomenal'.

Hoe snoei je lavendel?

Kijk of je al nieuwe grondscheuten ziet. Zo ja, snoei de plant tot net boven de laagste groene scheuten. Knip verdorde bloemstengels en enkele centimeters van de bebladerde scheuten af. Snoei-expert Tinka Chabot tipt: “Haal een derde eruit en laat de andere twee derde staan om stevigheid te bieden.”

Moet je lavendel snoeien na de bloei?

Nee, dit hoeft niet bij de meeste lavendelsoorten. Bij enkele cultivars doe je dit wel, zoals Lavandula stoechas en Lavandula x intermedia 'Phenomenal'.

Wanneer snoei je lavendel in het voorjaar?

Tussen eind maart en begin mei is de beste tijd om je lavendel te snoeien. Let op dat er geen nachtvorst meer is, dit kan de gesnoeide plant schaden.

Wat gebeurt er als ik lavendel nooit snoei?

Dan verhout 'ie. De plant wordt kaal vanuit het midden, breekt open, krijgt steeds minder bloemen, en is binnen een paar jaar niet meer te redden. Snoeien is bij lavendel echt geen luxe.

Mag ik lavendel snoeien als hij nog in bloei staat?

Wacht liever tot de bloei voorbij is. Wil je toch al wat opruimen, knip dan alleen de eerste uitgebloeide bloemstengels weg en laat de groene scheuten staan.

Wil je lavendel plukken of drogen, dan kun je natuurlijk wel bloemstengels knippen tijdens de bloei. Maar de echte vormsnoei doe je als de bloei voorbij is.

Wat doe ik met uitgebloeide bloemen?

Uitgebloeide lavendelbloemen laat je staan voor de dieren of je verwijdert ze tijdens de najaarssnoei in augustus of september. Wie eerder wil opruimen kan in juni-juli ook al wat uitgebloeide stengels (zonder blad mee te nemen) afknippen. Dat stimuleert bij sommige soorten zelfs een tweede bloei.

Eén kanttekening: laat richting het einde van het bloeiseizoen een paar bloemstengels staan. Putters zijn dol op de zaden.

Wanneer welke boom of struik snoeien: gratis snoeikalender

Wil je precies weten wanneer je jouw boom of struik het beste kunt snoeien? Download dan onze gratis duurzame snoeikalender, met daarin de laatste inzichten over snoeien.